najaarsdip

Waarom zijn we zo moe bij het wisselen van de seizoenen ?

De herfst kondigt zich aan, en we krijgen de blues en zijn moe. Hoe kan je een najaarsdip vermijden? Wat zijn de oorzaken? Naturopate Alexandra Goemaere legt het ons uit. 

Leestijd: 3 minuten

Of het nu in de herfst is als de eerste kou ons verrast of in de lente als de natuur weer heropleeft, de kans is groot dat je voor een tijdje moe voelt. We hebben er allemaal last van, in verschillende mate. Als de dagen korter worden en de koude blijft, ben je minder actief, heb je minder energie en heb je zin om te coccoonen. Het kan ook dat je je even wat down voelt. Het is doodnormaal.

Studies hebben immers uitgewezen dat het feit dat er minder licht is een belangrijke rol speelt bij een najaarsdip, maar er is meer aan de hand. Deze verschillende mechanismes werken elkaar waarschijnlijk in de hand:

  • Je biologische klok is in de war. Onze innerlijke klok moet afgestemd zijn op de zon en het verschil tussen dag en nacht. Maar in de herfst is ze even ontregeld.
  • Een verstoring in de aanmaak van melatonine (het slaaphormoon).
  • Veranderingen in de concentratie van neurotransmittors in de hersenen (moleculen die fungeren als ‘boodschappers’ tussen de neuronen) zoals serotonine, dat het humeur regelt.
  • Een gebrek aan lichtstimulatie van het netvlies.

Kortom, als de dagen korter worden kan er een afwijking optreden tussen je biologische klok en de signalen die je van buitenaf krijgt. En net dat leidt tot een dipje in je vitaliteit en een vermoeidheid die in de kleren blijft hangen.

Seizoensvermoeidheid: niet alleen in de winter !

De winterblues kennen we allemaal, maar dat je ook in de lente moe kan zijn, lijkt op het eerste zicht vreemd. Nochtans is het niet zo ongewoon dat je een dipje hebt net wanneer het groen terug begint te groeien en de zon terug warmte begint te geven. Waarom? Weeral spelen verschillende mechanismes een rol. Vaak is je weerstand uitgeput omdat het de hele winter lang talloze microben moest bevechten. Sommige wetenschappers stellen ook dat het lichaam zich moet aanpassen aan de dagen die weer langer worden. Je metabolisme ging in “winterslaap” en werkte trager. In de lente moet de aanmaak van melatonine en serotonine terug in evenwicht komen. Die fase van aanpassing, die een paar weken duurt, kan vermoeidheid veroorzaken. Een voorjaardipje duurt meestal iets minder lang dan najaarsdipje.

Seizoensdepressie, een echte ziekte

De winterblues werden al beschreven in de Oudheid. Maar het is pas sinds de jaren ’80 dat dokters het erkennen als een echte ziekte. Ze komt vaker voor bij vrouwen (bijna 4 keer meer dan bij mannen), en vooral voor de menopauze. Kinderen en pubers kunnen er ook last van hebben, maar meestal duikt het probleem voor de eerste keer op eens je de 20 gepasseerd bent.

In tegenstelling tot vermoeidheid van voorbijgaande aard in de winter, gaat het in dat geval om een echte depressie die een belangrijke impact op je levenskwaliteit kan hebben. De belangrijkste symptomen zijn een verlies aan vitaliteit, een triest gevoel, een grotere nood aan slaap dan normaal, meer zin in eten (vooral in zoet) en gewichtstoename. Die symptomen, die in de herfst opduiken, verdwijnen meestal vanzelf in de lente.

Een aanhoudende vermoeidheid daarentegen is nooit normaal. Ze kan een symptoom zijn van een chronische ziekte (een vertraagde werking van de schildklier, bloedarmoede, …), een depressie (vermoeidheid is trouwens het voornaamste symptoom van een depressie) of een besmettelijke ziekte (zoals klierkoorts). Dus als de vermoeidheid aanhoudt, twijfel dan niet om een dokter te raadplegen.

Zo voorkom je een najaarsdip

Denk bijvoorbeeld aan lichttherapie. Dat heeft een bewezen positieve invloed en werkt bovendien snel (al na 2 weken). Lichttherapie zorgt ervoor dat je overdag actiever bent en dat je bioritme zich makkelijker aanpast.

Ook deze tips zorgen ervoor dat je vitaal blijft in afwachting van de mooie dagen :

  • Blijf actief in de winter.
  • Oefen regelmatig een fysieke activiteit uit die bij je past.
  • Breng zoveel mogelijk tijd buiten door wat het weerbericht ook voorspelt (boswandelingen, de fiets nemen om naar het werk te gaan, enz.) en profiteer van elke straaltje zon dat je kan opvangen.
  • Schep de beste omstandigheden om goed te slapen
  • Eet gezond en evenwichtig
  • Neem tijd voor jezelf en maak tijd  voor je hobby’s, voor momenten van ontspanningen, uitjes, massages, ontspanning, meditatie, reflexologie, lezen en muziek luisteren… Het is het ideale seizoen om terug naar binnen te keren, te vertragen en zorg te dragen voor jezelf!

Verbeter je dagelijks leven met de info op de website www.naturopathe.be